BTW berekenen: doe het zo

Btw, ofwel belasting over de toegevoegde waarde. Het is doorgaans geen onderwerp waar de gemiddelde Nederlander meteen dolenthousiast over begint te vertellen als je er naar vraagt. Het onderwerp belastingen wordt vaak ervaren als stoffig, saai of ingewikkeld. De vraag of dat terecht is zal in dit artikel niet expliciet worden beantwoord. Wél zal dieper worden ingegaan op het begrip btw en BTW berekenen.

Wat is btw?

Btw wordt ook wel omzetbelasting genoemd. Deze belasting wordt dus berekend over de omzet (verkopen) van bedrijven. Dit kunnen zowel producten als diensten zijn.

De omzetbelasting moet vervolgens door de bedrijven worden afgedragen aan de Nederlandse belastingdienst. Daar staat tegenover dat ondernemingen ook omzetbelasting kunnen terugvragen van de belastingdienst over de inkopen die ze hebben gedaan. Een onderneming betaalt per saldo dus uitsluitend omzetbelasting over de toegevoegde waarde van een product of dienst. Het is de consument die de omzetbelasting uiteindelijk betaalt.

De prijzen die je in winkels tegenkomt zijn altijd inclusief btw. Dat is een door de Nederlandse overheid opgelegde verplichting. Als consument moet je namelijk precies weten waar je aan toe bent als je een product aanschaft.

De btw vormt ná de loon- en inkomstenbelasting de belangrijke inkomstenbron voor de Nederlandse overheid. Circa 20% van alle overheidsinkomsten komt uit de omzetbelasting.

Historie

De historie van de btw voert ver terug. Al in de 17e en 18e eeuw werd er belasting geheven over eerste levensbehoeften zoals zeep, wol en zout.

De btw in de huidige vorm dateert echter van wat korter geleden. De wet op de omzetbelasting uit 1968 is op 1 januari 1969 officieel in werking getreden. Sindsdien is er regelmatig geschaafd aan de geldende tarieven.

Soorten tarieven

Er zijn 4 tarieven te onderscheiden in de omzetbelasting: 21%, 9%, 0% en vrijgesteld. Het van toepassing zijnde tarief is afhankelijk van het product of de dienst die wordt verkocht. Meer informatie hierover is te lezen op de website van de Nederlandse belastingdienst.

Het 21%-tarief is van toepassing op alle producten en diensten die niet onder de andere tarieven vallen. Het 9%-tarief is van toepassing op bijvoorbeeld eerste levensbehoeften, zoals etenswaren. En als er zaken wordt gedaan met het buitenland dan kan sprake zijn van het 0%-tarief. Daarnaast zijn bepaalde goederen en diensten volledig vrijgesteld van btw.

Btw berekenen

Btw hoog

Rijst de vraag natuurlijk hoe de btw berekenen precies werkt. Dit zal in de praktijk worden gebracht aan de hand van een voorbeeld:

Stel, je hebt een eigen bedrijfje dat ambachtelijk bier produceert en verkoopt. Omdat de flesjes meer dan 0,5% alcohol bevatten vallen deze onder het hoge btw-percentage van 21%.

Je wilt voor elk verkocht flesje een bedrag van € 3,- binnenhalen. De verkoopprijs exclusief btw bedraagt dan € 3,-. Over dit bedrag moet nog de btw worden berekend. De verkoopprijs inclusief btw bedraagt dan € 3,- * 1,21 = € 3,63. Het btw-bedrag per flesje bier is dan € 3,63 minus € 3,- = € 0,63.

Btw laag

Stel dat je vervolgens besluit om je bedrijfje uit te breiden met de verkoop van alcoholvrije bieren dan is op die flesjes het lage btw-percentage van 9% van toepassing. Als je dezelfde prijs exclusief btw hanteert van € 3,- dan kost een flesje alcoholvrij bier je klant € 3,- * 1,09 = € 3,27. Het btw-bedrag is dan € 3,27 minus € 3,- = € 0,27.

21% korting?

Regelmatig komen er acties voorbij waarin bedrijven reclame maken met slogans als ‘btw, weg ermee’. Dit betekent dat je als consument geen btw hoeft te betalen over het aan te schaffen product. Verleidelijk is dan om te denken dat de korting die je krijgt het btw-percentage bedraagt, bijvoorbeeld 21%. Maar is dit wel zo?

Een rekenvoorbeeld:
Stel, je besluit een nieuwe tablet aan te schaffen en deze kost € 100,- excl. btw. Omdat dit een luxegoed betreft bedraagt het btw-percentage 21%. Het product kost inclusief BTW daarom € 100,- * 1,21 = € 121,-. Als je als consument de BTW niet hoeft te betalen dan is de nieuwe aankoopprijs dus € 100,-.

Per saldo ben je als koper van het product € 121,- minus € 100,- = € 21,- goedkoper uit. Het kortingspercentage ten opzichte van de oorspronkelijke verkoopprijs bedraagt dan € 21,- / € 121,- * 100% = 17,36%. En dus niet 21% zoals je wellicht geneigd bent te denken. Dat is een leuk weetje, nietwaar?